Lezen over pleegzorg - vakliteratuur

Een selectie uit de vakliteratuur.

Rapportage ‘Pleegouder worden, een onderzoek naar de motieven van aspirant-pleegouders voor pleegouderschap en de beweegredenen om hier (toch) van af te zien’

Regioplan, 29 augustus 2017.
Lees hier het bericht behorende bij het rapport.
Download hier het rapport (pdf).

Ouderschap zonder opvoederschap – Ouders over verlies van opvoederschap en samenwerking met pleegouders

Uitgever: SWP book
ISBN 9789088507083 | 280 Pagina’s | Paperback | Verschenen 2017 | 1ste druk, 2017
Wie zijn kind zelf niet kan opvoeden, wil niet deugen’, zo luidt ongeveer het maatschappelijk oordeel over ouders die hun kind niet mogen opvoeden. Falend ouderschap is bijna het ergste dat je kan overkomen. Geen wonder dat veel van deze ouders besluiten een levenslang gevecht aan te gaan met de instanties die zij verantwoordelijk achten voor het grootste verlies dat hen is overkomen. In de meeste gevallen betreft het kinderen die op last van de jeugdbescherming en de kinderrechter definitief in een pleeggezin zijn geplaatst.

Pleegzorg in beeld – Handleiding video-interactiebegeleiding voor professionals in de pleegzorg

Marjan Hoogland (red.), Ton Stroucken, Dorini Janssen, Marjolein van Nieuwenhuizen, Janine Kampjes-Koster, Anita Venderbosch, Thea van Erp, Anny Havermans en Corinne Verheule
Uitgeverij SWP, 2017
ISBN: 9789088506451

De Kleine Gids Pleegzorg

Juridisch en pedagogisch (ver)antwoord
dr. Petra Bastiaensen en mr. Mariska Kramer
Kluwer, 2012 – ISBN: 9789013096255
De Kleine Gids Pleegzorg beschrijft in toegankelijke taal de nieuwe wetsvoorstellen over de jeugdzorg en de meest actuele juridische en pedagogische uitgangspunten, met betrekking tot doel en duur van een pleegzorgplaatsing, overplaatsing van pleegkinderen en bezoekregeling tussen pleegkinderen en hun ouders.

Methodiekboek Ouderbegeleiding bij roldifferentiatie

Ouders helpen bij het invullen van de ouderrol na plaatsing van hun kind bij pleegouders
G. Haans e.a.
SWP, Amsterdam, 3e herziene druk 2010
ISBN 978 90 8850 129 6
Het 'Methodiekboek Ouderbegeleiding bij roldifferentiatie’ van G‚ Haans e.a. beschrijft een methode om ouders te begeleiden bij een pleegzorgplaatsing als opvoedingsvariant. In de begeleiding gaat het om verwerking van het verlies en het vinden of accepteren van een nieuwe rol als ouder. De auteurs beogen met dit methodiekboek inzicht te geven in de mechanismen, waarvan ouders zich bedienen en in de positie van het betrokken kind. Vervolgens werken zij een methode uit waarmee (pleeg)ouderbegeleiders de ouders kunnen begeleiden bij de verliesverwerking, en in het vinden of accepteren van hun nieuwe rol. Speciale aandacht besteden de auteurs aan het gebruik van de methodiek in geval van psychopathologie bij ouders.

Kennisboek Pleegzorg

Dr. J. Strijker
Uitgeverij Stili Novi (2009)
Kennisboek pleegzorg geeft de lezer een goed gedocumenteerd overzicht van research en klinische bevindingen in de pleegzorg. Het boek is bestemd voor studenten orthopedagogiek, gedragswetenschappers en beleidsmakers die inzicht willen krijgen in pleegzorg. Ook zou het boek niet mogen ontbreken in de bibliotheek van de zorgaanbieder. In Kennisboek pleegzorg staan negen belangrijke thema’s binnen de pleegzorg beschreven: Wetgeving in Nederland, Werving en uitval van pleegouders, Hechting, Loyaliteit en bezoek van de ouder, Mishandelde kinderen in de pleegzorg, Het pleeggezin, Netwerkzorg en netwerkpleegzorg, Afgebroken plaatsingen: oorzaken en gevolgen, Overgang naar volwassenheid.

Kiezen voor kinderen: een nieuwe blik op het samenspel in pleegzorg

Joep Choy en Ellen Schulze (2009)
Het boek is te bestellen via de website www.spirit.nl of per mail [email protected] voor € 25,- (incl. verzendkosten)
Inhoud: Pleegkinderen hebben er recht op om zo snel mogelijk te weten of zij terug gaan naar huis of in een pleeggezin blijven wonen. In de praktijk komt het vaak voor dat hierover geen knoop wordt doorgehakt. Het telkens uitstellen van een duidelijk besluit is schadelijk voor de ontwikkeling van een kind. Het boek beschrijft een aanpak om het toekomstperspectief van het kind op systematische wijze te onderzoeken. Hiertoe wordt de 'beoordelingsboog’ geïntroduceerd. Met dit instrument kunnen pleegzorgwerkers aan de hand van negen factoren een gedegen advies formuleren over het perspectief van het kind. Het belang van het kind bij een veilig ontwikkelingsklimaat geeft bij deze advisering de doorslag. Dit boek beschrijft tevens hoe met behulp van systeemtheoretische interventies tegenstellingen tussen de vele betrokken partijen bij pleegzorg overbrugd kunnen worden. Zo ontstaat er 'samenspel’ en kan 'tegenspel’ voorkomen worden.

Uitdagingen voor pleegouders: Een empirisch onderzoek naar factoren die samenhangen met de aanpassing van het pleegkind

Strijker, J. & Knorth, E.J.
Tijdschrijft voor orthopedagogiek, kinderpsychatrie en klinische kinderpsychologie, 1, 2-15, 2009.
Dit artikel kunt u hier downloaden

Placement History of Foster Children:

Strijker, J, Knorth, E.J. and J. Knot-Dickscheit (2008 )
Placement History of Foster Children: A study of Placement History and Outcomes in Long-Term Family Foster Care
Child Welfare, volume 87, no. 5.
Met behulp van 419 dossiers zijn samenhangen bestudeerd tussen enerzijds de aanpassing van het pleegkind aan het pleeggezin en anderzijds factoren die de geschiedenis van het kind beschrijven, factoren die de geschiedenis van de ouder beschrijven en factoren die de relatie tussen ouder en pleegkind gedurende de pleegzorgplaatsing beschrijven. Problemen in de voorgeschiedenis van het pleegkind en factoren die betrekking hebben op de relatie tussen het kind en de (biologische) ouders blijken van invloed op de mate van aanpassing aan het pleeggezin. Omdat veel pleegkinderen een problematische achtergrond hebben, kan de vraag gesteld worden of pleegouders wel altijd voldoende toegerust zijn om met deze problemen om te gaan.
Dit artikel kunt u hier downloaden.

Pleegzorg, jeugdzorg voor het kind

Peter van den Bergh & Tonny Weterings
Pedagogische besluitvorming bij uithuisplaatsing
Uitgeverij Agiel, Utrecht, 2007
ISBN 978-90-77834-36-7
Het boek biedt de wetenschappelijke onderbouwing van de 'Beleidsvisie Kind in de pleegzorg’. Vanuit het perspectief van de hechtingstheorie worden het belang van het kind in de jeugdzorg, de ontwikkeling van pleegkinderen en de betekenis van ouders en oudercontacten uitgewerkt. Het boek eindigt met overwegingen voor hulpverleningsbeleid in de jeugd- en pleegzorg.

Pleegkinderen in conflictsituaties

Christina Maria Okma Rayzer
Mei 2006
ISBN 90-393-42083
Pleegkinderen reageren anders in disciplinesituaties dan biologische kinderen. In situaties waar persoonlijke wensen centraal staan – zoals bij televisie kijken – durven biologische kinderen zich vaak heftiger te verzetten dan pleegkinderen. Om het perspectief van kinderen te kunnen begrijpen, moet verder gekeken worden dan naar gedrag alleen, stelt Krista Okma-Rayzner. Wanneer volwassenen de tijd nemen om met kinderen te praten blijkt dat kinderen goed kunnen uitleggen; dat biedt mogelijkheden tot verandering. De postitieve vaardigheden van een kind in voor hem of haar gunstige omstandigheden, kunnen overgeheveld worden naar ‘lastige’ situaties. Dit geldt zeker voor pleegkinderen: de situaties waarin zij niet of minder geneigd zijn zich terug te trekken, kunnen als aanknopingspunt dienen om te komen tot vertrouwen en begrip.
Download hier het volledige proefschrift “Pleegkinderen in conflictsituaties”.

Voor een pleegkind met recht een toekomst

E.C.C. Punselie
Kluwer b.v., Uitgeverij, 2006
ISBN 9789013033281
Lies Punselie pleit ervoor om in het belang van het kind de wettelijke positie van pleegouders te verbeteren. Pleegouders moeten eerder de voogdij kunnen krijgen over het kind en de huidige financiële consequenties die verbonden zijn aan gezamenlijke voogdij van pleegouders moeten worden afgeschaft. De overheid zou zich meer moeten inspannen om inkomstenderving van pleegouders te compenseren.
Het belang van het kind moet voorop staan en niet de onmacht of ongeschiktheid van de ouders; kinderen moeten vaak te lang afwachten of hun ouders hun leven weer op orde krijgen. Eén van de stellingen bij het proefschrift luidt: ‘Het huidige pakket kinderbeschermingsmaatregelen is ten onrechte toegesneden op de opvoedcapaciteiten van de ouders in plaats van toegesneden te zijn op de opvoedbehoefte van het kind.’

Paraplu voor Pleegouders in de juridische praktijk

Mariska Kramer
SWP, Amsterdam 2005
ISBN 90 6665 647 6
Juridische kost voor pleegouders aan de hand van praktijkvoorbeelden, uitgelegd in gewone mensentaal.

Dichter bij huis, netwerkpleegzorg in Nederland

Riet Portengen
NIZW, 2002
Inhoud: Dit boek bundelt de ervaringen en ontwikkelingen binnen de netwerkpleegzorg in Nederland. De auteur gaat in op de theoretische achtergronden en schetst een beeld van de huidige praktijk en omvang van netwerkpleegzorg. Er is vele aandacht voor de dilemma’s waar hulpverleners voor komen te staan en er worden hen technieken en vaardigheden aangereikt. De auteur maakt duidelijk dat netwerkpleegzorg een belangrijkere plaats en meer erkenning verdient dan tot nu toe het geval is.

Hechting en therapeutische pleegzorg

G.H.F. van der Most e.a.
Van Gorcum, Assen 2001
Inhoud: Hechting en therapeutische pleegzorg, een behandelmethodiek voor kinderen met een bedreigd perspectief, beschrijft de problematiek van de therapeutische pleegzorg vanuit uiteenlopende invalshoeken. Op basis van de concrete, praktische ervaringen van betrokkenen – de kinderen, hun ouders en pleegouders – biedt dit boek de lezer een kritische beschouwing van de aanpak. Een therapeutisch pleeggezin kan, zo blijkt, een uitkomst zijn voor kinderen die graag zo gewoon mogelijk leven, ondanks hun problemen en problematische levensstart.

Pleegzorg in beeld – Handleiding video-interactiebegeleiding voor professionals in de pleegzorg

Marjan Hoogland (red.), Ton Stroucken, Dorini Janssen, Marjolein van Nieuwenhuizen, Janine Kampjes-Koster, Anita Venderbosch, Thea van Erp, Anny Havermans en Corinne Verheule
Uitgeverij SWP, 2017
ISBN: 9789088506451

De Kleine Gids Pleegzorg

Juridisch en pedagogisch (ver)antwoord
dr. Petra Bastiaensen en mr. Mariska Kramer
Kluwer, 2012 – ISBN: 9789013096255
De Kleine Gids Pleegzorg beschrijft in toegankelijke taal de nieuwe wetsvoorstellen over de jeugdzorg en de meest actuele juridische en pedagogische uitgangspunten, met betrekking tot doel en duur van een pleegzorgplaatsing, overplaatsing van pleegkinderen en bezoekregeling tussen pleegkinderen en hun ouders.

Methodiekboek Ouderbegeleiding bij roldifferentiatie

Ouders helpen bij het invullen van de ouderrol na plaatsing van hun kind bij pleegouders
G. Haans e.a.
SWP, Amsterdam, 3e herziene druk 2010
ISBN 978 90 8850 129 6
Het 'Methodiekboek Ouderbegeleiding bij roldifferentiatie’ van G‚ Haans e.a. beschrijft een methode om ouders te begeleiden bij een pleegzorgplaatsing als opvoedingsvariant. In de begeleiding gaat het om verwerking van het verlies en het vinden of accepteren van een nieuwe rol als ouder. De auteurs beogen met dit methodiekboek inzicht te geven in de mechanismen, waarvan ouders zich bedienen en in de positie van het betrokken kind. Vervolgens werken zij een methode uit waarmee (pleeg)ouderbegeleiders de ouders kunnen begeleiden bij de verliesverwerking, en in het vinden of accepteren van hun nieuwe rol. Speciale aandacht besteden de auteurs aan het gebruik van de methodiek in geval van psychopathologie bij ouders.

Kennisboek Pleegzorg

Dr. J. Strijker
Uitgeverij Stili Novi (2009)
Kennisboek pleegzorg geeft de lezer een goed gedocumenteerd overzicht van research en klinische bevindingen in de pleegzorg. Het boek is bestemd voor studenten orthopedagogiek, gedragswetenschappers en beleidsmakers die inzicht willen krijgen in pleegzorg. Ook zou het boek niet mogen ontbreken in de bibliotheek van de zorgaanbieder. In Kennisboek pleegzorg staan negen belangrijke thema’s binnen de pleegzorg beschreven: Wetgeving in Nederland, Werving en uitval van pleegouders, Hechting, Loyaliteit en bezoek van de ouder, Mishandelde kinderen in de pleegzorg, Het pleeggezin, Netwerkzorg en netwerkpleegzorg, Afgebroken plaatsingen: oorzaken en gevolgen, Overgang naar volwassenheid.

Kiezen voor kinderen: een nieuwe blik op het samenspel in pleegzorg

Joep Choy en Ellen Schulze (2009)
Het boek is te bestellen via de website www.spirit.nl of per mail [email protected] voor € 25,- (incl. verzendkosten)
Inhoud: Pleegkinderen hebben er recht op om zo snel mogelijk te weten of zij terug gaan naar huis of in een pleeggezin blijven wonen. In de praktijk komt het vaak voor dat hierover geen knoop wordt doorgehakt. Het telkens uitstellen van een duidelijk besluit is schadelijk voor de ontwikkeling van een kind. Het boek beschrijft een aanpak om het toekomstperspectief van het kind op systematische wijze te onderzoeken. Hiertoe wordt de 'beoordelingsboog’ geïntroduceerd. Met dit instrument kunnen pleegzorgwerkers aan de hand van negen factoren een gedegen advies formuleren over het perspectief van het kind. Het belang van het kind bij een veilig ontwikkelingsklimaat geeft bij deze advisering de doorslag. Dit boek beschrijft tevens hoe met behulp van systeemtheoretische interventies tegenstellingen tussen de vele betrokken partijen bij pleegzorg overbrugd kunnen worden. Zo ontstaat er 'samenspel’ en kan 'tegenspel’ voorkomen worden.

Uitdagingen voor pleegouders: Een empirisch onderzoek naar factoren die samenhangen met de aanpassing van het pleegkind

Strijker, J. & Knorth, E.J.
Tijdschrijft voor orthopedagogiek, kinderpsychatrie en klinische kinderpsychologie, 1, 2-15, 2009.
Dit artikel kunt u hier downloaden

Placement History of Foster Children:

Strijker, J, Knorth, E.J. and J. Knot-Dickscheit (2008 )
Placement History of Foster Children: A study of Placement History and Outcomes in Long-Term Family Foster Care
Child Welfare, volume 87, no. 5.
Met behulp van 419 dossiers zijn samenhangen bestudeerd tussen enerzijds de aanpassing van het pleegkind aan het pleeggezin en anderzijds factoren die de geschiedenis van het kind beschrijven, factoren die de geschiedenis van de ouder beschrijven en factoren die de relatie tussen ouder en pleegkind gedurende de pleegzorgplaatsing beschrijven. Problemen in de voorgeschiedenis van het pleegkind en factoren die betrekking hebben op de relatie tussen het kind en de (biologische) ouders blijken van invloed op de mate van aanpassing aan het pleeggezin. Omdat veel pleegkinderen een problematische achtergrond hebben, kan de vraag gesteld worden of pleegouders wel altijd voldoende toegerust zijn om met deze problemen om te gaan.
Dit artikel kunt u hier downloaden.

Pleegzorg, jeugdzorg voor het kind

Peter van den Bergh & Tonny Weterings
Pedagogische besluitvorming bij uithuisplaatsing
Uitgeverij Agiel, Utrecht, 2007
ISBN 978-90-77834-36-7
Het boek biedt de wetenschappelijke onderbouwing van de 'Beleidsvisie Kind in de pleegzorg’. Vanuit het perspectief van de hechtingstheorie worden het belang van het kind in de jeugdzorg, de ontwikkeling van pleegkinderen en de betekenis van ouders en oudercontacten uitgewerkt. Het boek eindigt met overwegingen voor hulpverleningsbeleid in de jeugd- en pleegzorg.

Pleegkinderen in conflictsituaties

Christina Maria Okma Rayzer
Mei 2006
ISBN 90-393-42083
Pleegkinderen reageren anders in disciplinesituaties dan biologische kinderen. In situaties waar persoonlijke wensen centraal staan – zoals bij televisie kijken – durven biologische kinderen zich vaak heftiger te verzetten dan pleegkinderen. Om het perspectief van kinderen te kunnen begrijpen, moet verder gekeken worden dan naar gedrag alleen, stelt Krista Okma-Rayzner. Wanneer volwassenen de tijd nemen om met kinderen te praten blijkt dat kinderen goed kunnen uitleggen; dat biedt mogelijkheden tot verandering. De postitieve vaardigheden van een kind in voor hem of haar gunstige omstandigheden, kunnen overgeheveld worden naar ‘lastige’ situaties. Dit geldt zeker voor pleegkinderen: de situaties waarin zij niet of minder geneigd zijn zich terug te trekken, kunnen als aanknopingspunt dienen om te komen tot vertrouwen en begrip.
Download hier het volledige proefschrift “Pleegkinderen in conflictsituaties”.

Voor een pleegkind met recht een toekomst

E.C.C. Punselie
Kluwer b.v., Uitgeverij, 2006
ISBN 9789013033281
Lies Punselie pleit ervoor om in het belang van het kind de wettelijke positie van pleegouders te verbeteren. Pleegouders moeten eerder de voogij kunnen krijgen over het kind en de huidige financiële consequenties die verbonden zijn aan gezamenlijke voogdij van pleegouders moeten worden afgeschaft. De overheid zou zich meer moeten inspannen om inkomstenderving van pleegouders te compenseren.
Het belang van het kind moet voorop staan en niet de onmacht of ongeschiktheid van de ouders; kinderen moeten vaak te lang afwachten of hun ouders hun leven weer op orde krijgen. Eén van de stellingen bij het proefschrift luidt: ‘Het huidige pakket kinderbeschermingsmaatregelen is ten onrechte toegesneden op de opvoedcapaciteiten van de ouders in plaats van toegesneden te zijn op de opvoedbehoefte van het kind.’

Paraplu voor Pleegouders in de juridische praktijk

Mariska Kramer
SWP, Amsterdam 2005
ISBN 90 6665 647 6
Juridische kost voor pleegouders aan de hand van praktijkvoorbeelden, uitgelegd in gewone mensentaal.

Dichter bij huis, netwerkpleegzorg in Nederland

Riet Portengen
NIZW, 2002
Inhoud: Dit boek bundelt de ervaringen en ontwikkelingen binnen de netwerkpleegzorg in Nederland. De auteur gaat in op de theoretische achtergronden en schetst een beeld van de huidige praktijk en omvang van netwerkpleegzorg. Er is vele aandacht voor de dilemma’s waar hulpverleners voor komen te staan en er worden hen technieken en vaardigheden aangereikt. De auteur maakt duidelijk dat netwerkpleegzorg een belangrijkere plaats en meer erkenning verdient dan tot nu toe het geval is.

Hechting en therapeutische pleegzorg

G.H.F. van der Most e.a.
Van Gorcum, Assen 2001
Inhoud: Hechting en therapeutische pleegzorg, een behandelmethodiek voor kinderen met een bedreigd perspectief, beschrijft de problematiek van de therapeutische pleegzorg vanuit uiteenlopende invalshoeken. Op basis van de concrete, praktische ervaringen van betrokkenen – de kinderen, hun ouders en pleegouders – biedt dit boek de lezer een kritische beschouwing van de aanpak. Een therapeutisch pleeggezin kan, zo blijkt, een uitkomst zijn voor kinderen die graag zo gewoon mogelijk leven, ondanks hun problemen en problematische levensstart.

Pleegzorg in balans, bestaanszekerheid voor kinderen

Dr. A.M. Weterings
Garant, Leuven / Apeldoorn 1998
Inhoud: In dit boek worden de problemen van pleegkinderen beschreven in relatie tot hun ouders en tot hun pleegouders. Ook als pleegouders het kind opvoeden, blijven de biologische ouders zijn ouders. De emotionele problemen die hierdoor bij het kind ontstaan, worden in het boek begrijpelijk gemaakt. Van daaruit worden handvatten gegeven voor het beleid en de begeleiding ten behoeve van de pleegzorgsituatie. Ook de juridische consequenties daarvan worden beschreven.

Pleegzorg in balans, bestaanszekerheid voor kinderen

Dr. A.M. Weterings
Garant, Leuven / Apeldoorn 1998
Inhoud: In dit boek worden de problemen van pleegkinderen beschreven in relatie tot hun ouders en tot hun pleegouders. Ook als pleegouders het kind opvoeden, blijven de biologische ouders zijn ouders. De emotionele problemen die hierdoor bij het kind ontstaan, worden in het boek begrijpelijk gemaakt. Van daaruit worden handvatten gegeven voor het beleid en de begeleiding ten behoeve van de pleegzorgsituatie. Ook de juridische consequenties daarvan worden beschreven.